Polsce coraz bliżej jest do wprowadzenia systemu kaucyjnego. Choć miał ruszyć wraz z początkiem 2025 roku ostatecznie wejdzie w życie najprawdopodobniej w drugiej połowie roku. Może być prawdziwą rewolucją w zarządzaniu odpadami. Kiedy wejdzie system kaucyjny w Polsce? Jaka kaucja za butelki będzie obowiązywała w 2025 roku? Sprawdź!
Już niebawem do koszy na śmieci może trafiać mniej plastikowych i szklanych butelek. Wszystko za sprawą systemu kaucyjnego, który sprawi, że za ich zwrot do sklepu otrzymamy z powrotem kaucję.
System kaucyjny w Polsce – dlaczego zostanie wprowadzony?
Znacząca poprawa segregacji odpadów, zwiększenie stopnia ich recyklingu, zmniejszenie ilości plastiku i szkła trafiających na wysypiska – to główne cele wprowadzenia w Polsce systemu kaucyjnego. Ale nie tylko. Celem jest także zwiększenie czystości w miastach i na terenach naturalnych przez zmniejszenie liczby porzuconych butelek i puszek oraz ochrona zasobów naturalnych za sprawą mniejszego zapotrzebowania na surowce pierwotne, takie jak ropa naftowa czy piasek do produkcji szkła.
Niestety, w Polsce wciąż znaczna część odpadów nie trafia do recyklingu. Jak wynika z danych Eurostatu, w 2021 roku recyklingowi poddano zaledwie 40 proc. opakowań plastikowych. Wciąż zbyt wiele odpadów ląduje na wysypiskach śmieci lub trafia do środowiska, gdzie degraduje ekosystemy przyczyniając się m.in. do śmierci zwierząt czy zanieczyszczenia gleby i powietrza. Tymczasem doświadczenia takich krajów jak Niemcy, Szwecja czy Litwa – gdzie system kaucyjny już obowiązuje – pokazały, że wdrożenie takiego mechanizmu może przynieść duże korzyści. Wskaźnik zwrotu opakowań w Niemczech wynosi aż 98 proc.
Kiedy wejdzie w życie system kaucyjny w Polsce?
Systemu kaucyjny miał zacząć obowiązywać w Polsce od stycznia 2025 roku. Termin został jednak przesunięty na 1 października 2025 roku. Powodem były sygnały od samorządów i przedsiębiorców, a także konieczność lepszego przygotowania infrastruktury i regulacji prawnych.
Jak będzie działał system kaucyjny?
Sposób działania systemu kaucyjnego będzie prosty. Konsument kupując napój w opakowaniu zwrotnym zapłaci dodatkowo określoną kwotę jako kaucję. Po zwrocie pustego opakowania do punktu odbioru, np. w sklepie, otrzyma zwrot pieniędzy.
Co obejmie system kaucyjny?
System kaucyjny obejmie butelki plastikowe o pojemności od 0,1 do 3 litrów, puszki aluminiowe do 1 litra oraz butelki szklane wielokrotnego użytku o pojemności do 1,5 litra.
Jak będzie działać system w Polsce?
Kaucja będzie naliczana automatycznie przy zakupie napoju. Ma ona wynosić od 50 groszy do 1 zł, w zależności od rodzaju opakowania. Punkty zwrotu, takie jak sklepy i automaty samoobsługowe zostaną wyposażone w systemy umożliwiające szybki i sprawny odbiór opakowań. Konsumenci będą mogli zwrócić opakowania bez konieczności okazywania paragonu, co ma dodatkowo uprościć proces.
Przedsiębiorcy wprowadzający napoje w opakowaniach, które będą objęte systemem, będą zobowiązani do umieszczania na opakowaniach specjalnego oznakowania. Będzie ono informowało konsumentów o objęciu systemem kaucyjnym i wysokości kaucji. Wysokość kaucji wyniesie 50 groszy na butelki PET i puszki oraz 1 zł na butelki szklane. Kaucji nie będzie można odebrać za opakowanie bez logotypu.
Kaucję będą pobierały wszystkie punkty handlowe. Nie będzie to uzależnione od ich powierzchni. Z kolei obowiązek zbierania opakowań objętych systemem będą miały sklepy o powierzchni powyżej 200 m2. Mniejsze sklepy, o powierzchni poniżej 200 m2, mogą przystąpić do systemu dobrowolnie. Nieodebrana kaucja zostanie przeznaczona na finansowanie systemu kaucyjnego.
